പാസ്പോര്ട്ട് എന്തുകൊണ്ട് പൗരത്വ രേഖയല്ല? ഇക്കാര്യങ്ങള് അറിഞ്ഞിരിക്കണം
പാസ്പോര്ട്ട് കൈവശമുണ്ടെന്നത് ഒരാള്ക്ക് രാജ്യത്തെ പൗരത്വം തെളിയിക്കാനുള്ള അന്തിമ രേഖയല്ലെന്ന വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയത്തിന്റെ വിശദീകരണം വലിയ ചര്ച്ചകള്ക്ക് വഴിവെച്ചിരിക്കുകയാണ്. വിദേശയാത്രകള് സുഗമമാക്കുന്നതിനും വിദേശരാജ്യങ്ങളില് ദേശീയത തെളിയിക്കുന്നതിനുമുള്ള യാത്രാരേഖ മാത്രമാണ് പാസ്പോര്ട്ട് എന്നാണ് മന്ത്രാലയത്തിലെ മുതിര്ന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥന് വ്യക്തമാക്കിയത്.
വോട്ടര് ഐഡിയും ആധാറും പൗരത്വ രേഖകളല്ലെന്ന വാദങ്ങള്ക്ക് പിന്നാലെ പാസ്പോര്ട്ടും ഇതേ ഗണത്തിലേക്ക് വരുമ്പോള് യഥാര്ത്ഥ പൗരത്വ രേഖ എന്താണെന്ന ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാണ് പൊതുജനങ്ങള്. 14-ാമത് പാസ്പോര്ട്ട് സേവാ ദിനാചരണത്തോടനുബന്ധിച്ച് നടന്ന ചടങ്ങിലാണ് വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയ അധികൃതരുടെ ഭാഗത്തുനിന്നും ഇത്തരമൊരു സുപ്രധാന പരാമര്ശമുണ്ടായത്.
ഇന്ത്യയില് വലിയ തോതില് പാസ്പോര്ട്ട് വിതരണം നടക്കുന്ന പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് ഈ നിയമപരമായ വിശദീകരണം പുറത്തുവരുന്നത് എന്നതും ശ്രദ്ധേയമാണ്. 2025-ല് മാത്രം രാജ്യത്ത് 1.39 കോടി പാസ്പോര്ട്ടുകളാണ് വിതരണം ചെയ്തതെന്നാണ് മന്ത്രാലയത്തിന്റെ കണക്കുകള് വ്യക്തമാക്കുന്നത്. നിയമപരമായി നോക്കുമ്പോള് പാസ്പോര്ട്ട് വ്യക്തിഗത വിവരങ്ങളും വിലാസവും തെളിയിക്കാന് പരക്കെ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ടെങ്കിലും ഭരണഘടനാപരമായ പൗരത്വം തെളിയിക്കാന് ഇത് പര്യാപ്തമല്ലെന്നാണ് മന്ത്രാലയം വ്യക്തമാക്കുന്നത്. പൗരത്വ നിയമവും പാസ്പോര്ട്ട് നിയമവും രണ്ട് വ്യത്യസ്ത വ്യവസ്ഥകളിലാണ് നിലനില്ക്കുന്നത് എന്നതാണ് ഇതിന് പ്രധാന കാരണമായി ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നത്.
പാസ്പോര്ട്ട് എന്തുകൊണ്ട് പൗരത്വത്തിന്റെ തെളിവാകുന്നില്ല? 1967-ലെ ഇന്ത്യന് പാസ്പോര്ട്ട് നിയമത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം ഈ നിലപാട് വിശദീകരിക്കുന്നത്. ഈ നിയമത്തിലെ സെക്ഷന് 20 അനുസരിച്ച്, പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങളില് ഇന്ത്യന് പൗരനല്ലാത്ത ഒരു വ്യക്തിക്കും കേന്ദ്ര സര്ക്കാരിന് ഇന്ത്യന് പാസ്പോര്ട്ട് അനുവദിക്കാന് അധികാരമുണ്ട്. ഈയൊരു സാങ്കേതിക വശം നിലനില്ക്കുന്നതിനാല് തന്നെ, പാസ്പോര്ട്ട് കൈവശമുണ്ടെന്നത് പൗരത്വത്തിനുള്ള തെളിവായി നിയമത്തിന് മുന്നില് സ്വീകരിക്കാന് കഴിയില്ല.
ഇന്ത്യന് നിയമപ്രകാരം ജനനം, വംശപരമ്പര, രജിസ്ട്രേഷന്, സ്വാഭാവിക പൗരത്വം അല്ലെങ്കില് പ്രദേശങ്ങള് കൂട്ടിച്ചേര്ക്കല് എന്നീ നിശ്ചിത വഴികളിലൂടെയാണ് ഒരാള്ക്ക് പൗരത്വം ലഭിക്കുന്നത്. എന്നാല് ഈ പൗരത്വം സ്ഥിരീകരിക്കുന്നതിനായി സമര്പ്പിക്കുന്ന രേഖകള് പരിശോധിച്ച ശേഷമാണ് പാസ്പോര്ട്ട് അതോറിറ്റി യാത്രാരേഖ അനുവദിക്കുന്നത്. അതായത്, പാസ്പോര്ട്ട് എന്നത് പൗരത്വം അടിയറവുവെക്കുന്നതോ നിര്മ്മിക്കുന്നതോ ആയ അന്തിമ നിയമരേഖയല്ല, മറിച്ച് പൗരത്വമുള്ള വ്യക്തിക്ക് നല്കുന്ന ഒരു യാത്രാ അനുമതി പത്രം മാത്രമാണ്. പൗരത്വത്തെക്കുറിച്ച് ഭാവിയില് എന്തെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള തര്ക്കങ്ങളോ നിയമപരമായ ചോദ്യങ്ങളോ ഉയര്ന്നുവരികയാണെങ്കില്, അത് പരിഹരിക്കാന് പാസ്പോര്ട്ട് മാത്രം മതിയെന്ന് പറയാനാവില്ല. ജനന സര്ട്ടിഫിക്കറ്റ്, മാതാപിതാക്കളുടെ പൗരത്വ രേഖകള്, അല്ലെങ്കില് മറ്റേതെങ്കിലും അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങള് എന്നിവയാണ് അത്തരം സാഹചര്യങ്ങളില് വിലയിരുത്തപ്പെടുക. ചുരുക്കത്തില്, നിങ്ങളുടെ പൗരത്വ വാദത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന ശക്തമായ ഒരു അനുബന്ധ തെളിവ് മാത്രമാണ് പാസ്പോര്ട്ട്.