വരുമാനത്തിൽ റെക്കോർഡിട്ട് തിരുവനന്തപുരം- മംഗലാപുരം വന്ദേ ഭാരത്; ദക്ഷിണ റെയിൽവേയിൽ ഒന്നാമത്
ദക്ഷിണ റെയിൽവേയുടെ പരിധിയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരുമാനം നേടുന്ന വന്ദേ ഭാരത് സർവീസായി തിരുവനന്തപുരം-മംഗലാപുരം എക്സ്പ്രസ് (20632) മാറി. കേരളത്തിലും കർണാടകയിലുമുള്ള യാത്രക്കാർ പ്രീമിയം, സെമി-ഹൈ-സ്പീഡ് ട്രെയിൻ യാത്രകൾക്ക് നൽകുന്ന വലിയ സ്വീകാര്യതയാണ് ഈ നേട്ടത്തിലൂടെ വ്യക്തമാകുന്നത്. 2025 ഓഗസ്റ്റ് മുതൽ ഒക്ടോബർ വരെയുള്ള മൂന്ന് മാസത്തെ കാലയളവിൽ മാത്രം ഈ സർവീസ് 73.35 ലക്ഷം രൂപയുടെ വരുമാനമാണ് നേടിയത്. ഇതോടെ കേരളം, തമിഴ്നാട്, കർണാടക, ആന്ധ്രാപ്രദേശ് എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ദക്ഷിണ റെയിൽവേയുടെ മറ്റ് വന്ദേ ഭാരത് റൂട്ടുകളെ മുഴുവൻ പിന്നിലാക്കി തിരുവനന്തപുരം-മംഗലാപുരം സർവീസ് ഒന്നാം സ്ഥാനം സ്വന്തമാക്കി.
തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരത്തെ പ്രധാന വാണിജ്യ, വിദ്യാഭ്യാസ, വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിച്ചാണ് ഈ ട്രെയിൻ സർവീസ് നടത്തുന്നത്. യാത്രാസമയം കുറവാണെന്നതും മികച്ച ഓൺബോർഡ് സൗകര്യങ്ങളുള്ളതുമാണ് ബിസിനസ്സ് യാത്രക്കാർ, പ്രൊഫഷണലുകൾ, വിദ്യാർത്ഥികൾ, വിനോദസഞ്ചാരികൾ എന്നിവർക്കിടയിൽ ഈ ട്രെയിന് ഇത്രയേറെ ജനപ്രീതി നേടിക്കൊടുത്തത്.
വരുമാനത്തിൽ മാത്രമല്ല, യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണത്തിലും (ബുക്കിംഗ്) തിരുവനന്തപുരം-മംഗളൂരു വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ് തന്നെയാണ് മുന്നിൽ. റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത കാലയളവിൽ ദക്ഷിണ റെയിൽവേയിലെ മറ്റ് വന്ദേ ഭാരത് ട്രെയിനുകളെക്കാൾ ബഹുദൂരം മുന്നിലെത്തിയ ഈ സർവീസ് 11,896 ബുക്കിംഗുകളാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയത്. ഇതേ സമയത്ത് ചെന്നൈ എഗ്മോർ-നാഗർകോവിൽ വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസിന് 2,832 ബുക്കിംഗുകളും, കോയമ്പത്തൂർ ജംഗ്ഷൻ-ബെംഗളൂരു കന്റോൺമെന്റ് വന്ദേ ഭാരതിന് വെറും 835 ബുക്കിംഗുകളും മാത്രമാണ് ലഭിച്ചത്. പ്രധാന നഗരങ്ങളെ തമ്മിൽ എളുപ്പത്തിൽ ബന്ധിപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്നതും, യാത്രാസമയത്തിലെ വലിയ ലാഭവും, മികച്ച ആധുനിക സൗകര്യങ്ങളുമാണ് ഈ റൂട്ടിനെ ഇത്രയധികം ജനപ്രിയമാക്കിയതെന്ന് റെയിൽവേ ഉദ്യോഗസ്ഥർ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
തിരുവനന്തപുരം-മംഗലാപുരം ഉൾപ്പെടെ ദക്ഷിണ റെയിൽവേയ്ക്ക് കീഴിലുള്ള ഒട്ടുമിക്ക വന്ദേ ഭാരത് സർവീസുകളിലും യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണം (ഒക്യുപെൻസി നിരക്ക്) സ്ഥിരമായി 100 ശതമാനത്തിന് മുകളിലാണ്. ട്രെയിനിലെ ആകെ സീറ്റുകളേക്കാൾ കൂടുതൽ ആളുകൾ ഒരേ സർവീസിൽ യാത്ര ചെയ്യുമ്പോഴാണ് ഒക്യുപെൻസി നിരക്ക് നൂറ് ശതമാനം കടക്കുന്നത്. ഇടയ്ക്കുള്ള സ്റ്റേഷനുകളിലെ 'ഡൈനാമിക് സീറ്റ് അലോക്കേഷൻ' (Dynamic Seat Allocation) സംവിധാനമാണ് ഈ നേട്ടത്തിന് പിന്നിലെന്ന് റെയിൽവേ ഉദ്യോഗസ്ഥർ വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഒരു യാത്രക്കാരൻ ഇറങ്ങുന്ന സ്റ്റേഷനിൽ നിന്ന് അതേ സീറ്റ് അടുത്തയാൾക്ക് ബുക്ക് ചെയ്യാൻ സാധിക്കുന്നതിലൂടെ, ഒരു യാത്രയിൽ തന്നെ ഒരേ സീറ്റ് ഒന്നിലധികം യാത്രക്കാർക്ക് ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയുന്നു. ഇത് റെയിൽവേയുടെ വരുമാനവും യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണവും വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. വന്ദേ ഭാരത് ട്രെയിനുകൾക്ക് ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന വൻ സ്വീകാര്യതയാണ് ഈ ഉയർന്ന ഒക്യുപെൻസി നിരക്കുകൾ അടിവരയിടുന്നത്. അത്യാധുനിക ഇരിപ്പിടങ്ങൾ, മെച്ചപ്പെട്ട സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങൾ, ഓട്ടോമാറ്റിക് വാതിലുകൾ, മികച്ച ഓൺബോർഡ് കാറ്ററിംഗ് സൗകര്യം, കുറഞ്ഞ യാത്രാസമയം എന്നിവയാണ് സർവീസ് ആരംഭിച്ചതു മുതൽ വന്ദേ ഭാരതിനെ യാത്രക്കാരുടെ പ്രിയപ്പെട്ട ചോയ്സാക്കി മാറ്റിയത്.
ദക്ഷിണ റെയിൽവേയുടെ വന്ദേ ഭാരത് ശൃംഖലയിലാകെ പ്രകടമാകുന്ന വൻ വളർച്ചയുടെ തുടർച്ചയാണ് തിരുവനന്തപുരം-മംഗലാപുരം സർവീസിന്റെ ഈ മികച്ച പ്രകടനം. 2025-26 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ ദക്ഷിണ റെയിൽവേയുടെ കീഴിലുള്ള വന്ദേ ഭാരത് ട്രെയിനുകൾ വഴി 77.38 ലക്ഷം യാത്രക്കാരാണ് യാത്ര ചെയ്തത്. ഇതിലൂടെ 803.86 കോടി രൂപയുടെ റെക്കോർഡ് വരുമാനവും റെയിൽവേ സ്വന്തമാക്കി. തൊട്ടുമുൻപത്തെ സാമ്പത്തിക വർഷത്തെ അപേക്ഷിച്ച് വൻ വർദ്ധനവാണ് ഈ മേഖലയിലുണ്ടായിരിക്കുന്നത്. മുൻ വർഷം 54.12 ലക്ഷം യാത്രക്കാരിൽ നിന്നായി 540.65 കോടി രൂപയായിരുന്നു വരുമാനം. രാജ്യത്തെ സെമി-ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ സർവീസുകളിൽ യാത്രക്കാർക്ക് വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന വിശ്വാസമാണ് ഈ കുതിപ്പിലൂടെ വ്യക്തമാകുന്നത്. ഒപ്പം, സംസ്ഥാനങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള പ്രാദേശിക ഗതാഗതത്തിൽ വന്ദേ ഭാരത് ട്രെയിനുകൾക്കുള്ള നിർണ്ണായക പങ്കും ഈ കണക്കുകൾ അടിവരയിടുന്നു.
കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിലെ വൻ മുന്നേറ്റം ഈ സാമ്പത്തിക വർഷത്തിലും വന്ദേ ഭാരത് സർവീസുകൾ തുടരുകയാണ്. 2026 ഏപ്രിൽ, മെയ് മാസങ്ങളിൽ മാത്രം ദക്ഷിണ റെയിൽവേയുടെ കീഴിലുള്ള വന്ദേ ഭാരത് ട്രെയിനുകൾ വഴി 15.21 ലക്ഷം യാത്രക്കാരാണ് യാത്ര ചെയ്തത്. ഇതിലൂടെ 162.96 കോടി രൂപയുടെ വരുമാനമാണ് റെയിൽവേയ്ക്ക് ലഭിച്ചത്. ഒന്നിലധികം റൂട്ടുകളിൽ വന്ദേ ഭാരത് ട്രെയിനുകൾക്കായി ശക്തമായ തിരക്കാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നതെന്ന് റെയിൽവേ ഉദ്യോഗസ്ഥർ വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഭൂരിഭാഗം സർവീസുകളിലും ഉയർന്ന ഒക്യുപെൻസി നിരക്കും (യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണം) വൻതോതിലുള്ള മുൻകൂർ ബുക്കിംഗുമാണ് രേഖപ്പെടുത്തുന്നത്. ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ വിവിധ നഗരങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ഇടത്തരം ദൂര യാത്രകൾക്കായി ജനങ്ങൾ ഇപ്പോൾ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആശ്രയിക്കുന്നതും ഇഷ്ടപ്പെടുന്നതുമായ യാത്രാമാർഗ്ഗമായി വന്ദേ ഭാരത് മാറിക്കഴിഞ്ഞുവെന്നാണ് ഈ കണക്കുകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നത്.
സീറ്റുകളുടെ വിനിയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനും യാത്രക്കാർക്ക് കൂടുതൽ സൗകര്യമൊരുക്കുന്നതിനുമായി ദക്ഷിണ റെയിൽവേ പുതിയ ബുക്കിംഗ് സംവിധാനം അവതരിപ്പിച്ചു. ഇതനുസരിച്ച് ട്രെയിൻ പുറപ്പെടുന്നതിന് വെറും 15 മിനിറ്റ് മുൻപ് വരെ, യാത്ര തുടങ്ങുന്ന സ്റ്റേഷനുകളിലെയും ഇടയ്ക്കുള്ള (ഇന്റർമീഡിയറ്റ്) സ്റ്റേഷനുകളിലെയും ഒഴിവുള്ള സീറ്റുകൾ യാത്രക്കാർക്ക് റിസർവ് ചെയ്യാൻ സാധിക്കും. ആദ്യം പരീക്ഷണാടിസ്ഥാനത്തിൽ ആരംഭിച്ച ഈ പദ്ധതി വൻ വിജയമായതോടെയാണ് പൂർണ്ണതോതിൽ നടപ്പിലാക്കിയത്. പുതിയ സംവിധാനം വഴി ട്രെയിനുകളിലെ സീറ്റുകൾ പരമാവധി പ്രയോജനപ്പെടുത്താനും യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണവും റെയിൽവേയുടെ വരുമാനവും ഗണ്യമായി വർദ്ധിപ്പിക്കാനും സാധിച്ചതായി ഉദ്യോഗസ്ഥർ വ്യക്തമാക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് തിരുവനന്തപുരം-മംഗലാപുരം പോലെ യാത്രക്കാർ ഏറെയുള്ള ഉയർന്ന ഡിമാൻഡ് റൂട്ടുകളിൽ ഈ സംവിധാനം വലിയ തോതിൽ സഹായകരമായിട്ടുണ്ട്.
തിരുവനന്തപുരം-മംഗലാപുരം വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസിന്റെ ഈ വൻ വിജയം, രാജ്യത്തിന്റെ മുൻനിര സെമി-ഹൈ-സ്പീഡ് ട്രെയിൻ പദ്ധതിയുടെ വാണിജ്യപരമായ പ്രാധാന്യത്തെയാണ് വ്യക്തമാക്കുന്നത്. യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണത്തിലും വരുമാനത്തിലും ഉണ്ടാകുന്ന ഈ കുതിച്ചുചാട്ടം ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയുടെ പ്രധാന വരുമാന സ്രോതസ്സായി വന്ദേ ഭാരത് മാറിക്കഴിഞ്ഞു എന്നതിന് തെളിവാണ്. ഒപ്പം രാജ്യത്തെ റെയിൽവേ ശൃംഖലയുടെ ആധുനികവൽക്കരണത്തിന് ഇത് വലിയ രീതിയിൽ കരുത്തുപകരുകയും ചെയ്യുന്നു. വരും വർഷങ്ങളിൽ ഇന്ത്യയുടെ മൊത്തം ഗതാഗത സംവിധാനത്തിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് തിരക്കേറിയ നഗരങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഇന്റർസിറ്റി റൂട്ടുകളിൽ, വന്ദേ ഭാരത് ശൃംഖല നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിക്കുമെന്നാണ് റെയിൽവേ ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ പ്രതീക്ഷ. വേഗത, യാത്രക്കാരുടെ സുഖസൗകര്യങ്ങൾ, കൃത്യനിഷ്ഠ എന്നിവയ്ക്ക് ജനങ്ങൾ കൂടുതൽ മുൻഗണന നൽകിത്തുടങ്ങിയതോടെ, വന്ദേ ഭാരത് ട്രെയിനുകൾ ഭാവിയിലെ യാത്രാ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളെ സ്വാധീനിക്കുന്ന പ്രധാന ഘടകമായി മാറുകയാണ്.